Afvalbakje voor op tafel

objectnummer	5294-4
objectnaam	gratenkom
datering	Eerste helft 17e eeuw
materiaal	porselein
afmetingen	H 6.6 cm ; Dm 10.5 cm
verwerving	1984 CHINA aankoop
geografische herkomst	China
culturele herkomst	Chinees

Dit afvalbakje is een onderdeel van een blauw/wit porseleinen servies. Het werd op tafel gezet om er botjes en graten in te doen. Het bakje is gemerkt met de tekst: 'gemaakt in de Ming-dynastie in de periode Xuan-de (1426-1435)'. Zeer waarschijnlijk is die datering onjuist. Het potje is gevonden in het wrak van een Chinese jonk, die in 1640 op weg naar Batavia is gezonken. Aan boord waren 23.000 stukken porselein, bestemd voor de VOC, de Verenigde Oostindische Compagnie. Het merendeel van de lading heeft de datering Wanli (1573-1619).

Dit gratenbakje is te typeren als Overgangsporselein. In de Overgangsperiode (1620-1683) moesten de Chinese pottenbakkers het stellen zonder steun van de keizer. Die had al zijn geld nodig om oorlog te voeren tegen de Mansjoe. Zonder keizerlijke supervisie konden de pottenbakkers vrijelijk experimenteren met vormen en versieringen. Bovendien gingen ze zich meer richten op de export naar Japan en naar het Westen. Het bakje is versierd met bananenbladen en bloemmotieven. Bananenbladeren staan voor de autodidact. Ze verwijzen naar een legende van een student die te arm was om papier te kopen en daarom op gedroogd bananenblad schreef. In de Overgangstijd was dit een populair motief.